Ψυχολόγος του Χάρβαρντ αποκαλύπτει γιατί το άγχος “χτυπά” συχνότερα τις γυναίκες
Πόσες φορές έχεις ακούσει μια γυναίκα να λέει ότι ο γιατρός της απέδωσε κάποιο σύμπτωμα στο άγχος; Για αρκετές, αυτό αποτελεί σχεδόν μόνιμο μοτίβο. Ταχυπαλμίες, ορμονικές διαταραχές, μυϊκοί πόνοι ή ανεξήγητες ενοχλήσεις συχνά συνοδεύονται από την ίδια ερώτηση: «Μήπως έχετε άγχος;». Για χρόνια αυτή η εξήγηση ακουγόταν περισσότερο σαν μια εύκολη απάντηση παρά σαν μια σοβαρή ιατρική παρατήρηση. Ωστόσο, τα τελευταία χρόνια η επιστημονική έρευνα έχει αρχίσει να εξετάζει πολύ πιο προσεκτικά τις διαφορές ανάμεσα στα δύο φύλα, δείχνοντας ότι το ζήτημα είναι αρκετά πιο σύνθετο.
Η επιστήμη επιβεβαιώνει ότι οι γυναίκες επηρεάζονται περισσότερο
Σήμερα γνωρίζουμε ότι οι γυναίκες εμφανίζουν συχνότερα αγχώδεις διαταραχές, ενώ παράλληλα έχουν αυξημένη προδιάθεση για κατάθλιψη και μεγαλύτερη πιθανότητα εμφάνισης πολλών αυτοάνοσων νοσημάτων. Επιπλέον, οι ορμονικές μεταβολές, ιδιαίτερα κατά την περιεμμηνόπαυση, μπορούν να επηρεάσουν σημαντικά την ψυχική ισορροπία και την καθημερινότητά τους.
Σε όλα αυτά προστίθενται συχνά οι πολλαπλοί ρόλοι που καλούνται να διαχειριστούν. Η φροντίδα των παιδιών, του σπιτιού, των μεγαλύτερων μελών της οικογένειας αλλά πολλές φορές και του ίδιου του συντρόφου δημιουργεί ένα διαρκές φορτίο ευθυνών που ενισχύει το αίσθημα εξάντλησης.
Βέβαια, υπάρχει και ένας ακόμη παράγοντας που δεν πρέπει να αγνοείται. Οι γυναίκες είναι περισσότερο διατεθειμένες να αναζητήσουν βοήθεια από έναν ειδικό ψυχικής υγείας, με αποτέλεσμα να λαμβάνουν συχνότερα επίσημη διάγνωση άγχους σε σύγκριση με τους άντρες.
Τι λέει ειδικός του Harvard Medical School
Μια ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα εξήγηση έδωσε ο ψυχολόγος και ειδικός στις αγχώδεις διαταραχές Dr. David Rosmarin, από το Harvard Medical School, μιλώντας στο vidcast της Mel Robbins.
Όταν ρωτήθηκε αν γυναίκες και άντρες βιώνουν διαφορετικά το άγχος, απάντησε:
«Οι γυναίκες έχουν περίπου διπλάσιο κλινικό άγχος από τους άντρες επειδή τείνουν να είναι πολύ πιο αυστηρές με τον εαυτό τους και να κατηγορούν τον εαυτό τους που είναι αγχωμένες. […] Αν ένας άντρας αισθάνεται άγχος, λέει: “Λοιπόν, κάτι δεν πάει καλά [με κάτι έξω από εμένα] και πρέπει να υπάρχει κάποιος λόγος”. Οι γυναίκες είναι πιο πιθανό να πιστέψουν: “Κάτι δεν πάει καλά με εμένα”.»
Με απλά λόγια, σύμφωνα με τον ίδιο, οι γυναίκες στρέφουν την κριτική προς τον εαυτό τους, ενώ οι άντρες έχουν μεγαλύτερη τάση να αποδίδουν την ευθύνη σε εξωτερικούς παράγοντες.
Οι καθημερινές καταστάσεις που δείχνουν τη διαφορά
Η συγκεκριμένη θεωρία υποστηρίζεται και από αρκετές επιστημονικές μελέτες, οι οποίες έχουν καταγράψει επαναλαμβανόμενα μοτίβα συμπεριφοράς.
Ένας άντρας που αποτυγχάνει σε μια εξέταση είναι πιθανότερο να θεωρήσει ότι στάθηκε άτυχος ή ότι οι συνθήκες δεν τον ευνόησαν. Μια γυναίκα, αντίθετα, συχνά θα αναρωτηθεί αν δεν ήταν αρκετά ικανή ή αν δεν προσπάθησε όσο έπρεπε.
Αντίστοιχα, όταν ένας άντρας χάσει τη δουλειά του, είναι πιο πιθανό να θεωρήσει υπεύθυνη την εταιρεία και να αναζητήσει μια νέα θέση με αντίστοιχες ή καλύτερες αποδοχές. Μια γυναίκα μπορεί ευκολότερα να αμφισβητήσει τις δικές της ικανότητες και να συμβιβαστεί με μια λιγότερο ευνοϊκή επαγγελματική επιλογή.
Παρόμοια εικόνα εμφανίζεται και στην οικογένεια. Όταν ένα παιδί παρουσιάζει προβλήματα συμπεριφοράς, η μητέρα είναι πιθανότερο να αισθανθεί προσωπική ευθύνη για την κατάσταση, ενώ ο πατέρας συχνά αποδίδει τη συμπεριφορά του παιδιού στον χαρακτήρα ή την προσωπικότητά του.
Το άγχος δεν είναι θέμα αδυναμίας
Η μεγαλύτερη συχνότητα εμφάνισης άγχους στις γυναίκες δεν σημαίνει ότι είναι λιγότερο ανθεκτικές. Αντίθετα, φαίνεται πως βιολογικοί, ορμονικοί, ψυχολογικοί αλλά και κοινωνικοί παράγοντες αλληλεπιδρούν και αυξάνουν την επιβάρυνση που βιώνουν στην καθημερινότητά τους.
Το σημαντικό είναι να αντιμετωπίζεται το άγχος ως μια πραγματική κατάσταση που αξίζει προσοχή και φροντίδα και όχι ως μια εύκολη εξήγηση που συνοδεύεται από ένα αδιάφορο χαμόγελο.